Nederlandse verkeersboetes: hoe de Wet Mulder werkt

Een verkeersboete is voor de meeste mensen in Nederland het meest voorkomende contact met het rechtssysteem, en het nuttigste om te weten is ook het meest geruststellende: een gewone boete is een administratieve kwestie, geen strafrechtelijke.

De Nederlandse verkeershandhaving kent twee gescheiden sporen: de meeste gewone overtredingen zijn administratieve sancties onder de Wet Mulder (WAHV), geïnd door het CJIB zonder strafblad, terwijl ernstig gedrag strafrechtelijk wordt vervolgd onder de Wegenverkeerswet 1994.

Deze pagina behandelt het eerste spoor volledig: wat een boete is, wie deze moet betalen, wat deze kost, hoe u bezwaar maakt, en wat er gebeurt als deze onbetaald blijft. Wanneer een overtreding ernstig genoeg is om naar het strafrechtelijke spoor over te gaan, nemen de pagina's rijontzegging en snelheidsboetes het over.

Dit artikel is uitsluitend bedoeld als algemene informatie en vormt geen juridisch advies. Het vervangt niet het advies van een advocaat, notaris of andere bevoegde juridisch adviseur voor uw specifieke situatie. De informatie is algemeen van aard en past mogelijk niet op uw geval. Het recht verandert: controleer de geldende teksten op wetten.overheid.nl en rijksoverheid.nl. Informatie bijgewerkt op de publicatiedatum 22 juli 2026. Voor advies op maat kunt u terecht bij een advocaat of het Juridisch Loket.

Wat een Wet Mulder-boete precies is

De alledaagse verkeersboete heeft een formele naam: een administratieve sanctie onder de Wet administratiefrechtelijke handhaving verkeersvoorschriften, bij iedereen bekend als de Wet Mulder of de WAHV. Deze omvat de routineovertredingen, matig te hard rijden, roodlicht op camera, een telefoon in de hand, geen gordel, en staat volledig buiten de strafrechter.

Elke overtreding heeft een vaste code (feitcode) en een vast bedrag (geldsom), vastgelegd in de bijlage bij de WAHV. Artikel 4 WAHV vereist dat de boete wordt opgelegd als een gedateerde schriftelijke beschikking waarin de overtreding, het bedrag, en de datum, tijd en plaats staan vermeld. Er is geen ruimte voor eigen inzicht in het bedrag: de feitcode bepaalt dit.

Een gewone verkeersboete onder de Wet Mulder is een administratieve sanctie, zodat deze geen strafblad oplevert en niet voorkomt op een Verklaring Omtrent het Gedrag.

De reden is structureel. Artikel 2 lid 1 WAHV bepaalt dat zodra een administratieve sanctie is opgelegd, strafrechtelijke maatregelen voor hetzelfde gedrag zijn uitgesloten, zodat een Wet Mulder-boete en een strafvervolging nooit tegelijk aan één overtreding kunnen vastzitten. De boete komt nooit in het strafblad-registratiesysteem terecht.

Er is ook een maximum aan het bedrag. Artikel 2 lid 3 WAHV begrenst de geldsom voor elke afzonderlijke overtreding op de geldboete van de eerste categorie, en in de praktijk loopt de bijlage in 2026 op tot maximaal € 524. Een overtreding die ernstig genoeg is om meer te rechtvaardigen, is helemaal geen Wet Mulder-zaak meer; deze is naar het strafrechtelijke spoor overgegaan.

Wie moet betalen: de kentekenhouder

Bij een boete via een camera is degene die betaalt vaak niet degene die reed. Artikel 5 WAHV legt de regel van kentekenaansprakelijkheid vast: wanneer de overtreding met een voertuig wordt begaan en de bestuurder niet ter plekke wordt geïdentificeerd, wordt de sanctie opgelegd aan degene op wiens naam het voertuig staat geregistreerd, de kentekenhouder. Een boete van een snelheids- of roodlichtcamera komt daarom terecht bij de eigenaar van de auto, niet bij wie er achter het stuur zat.

De kentekenhouder staat niet zonder verweer. Artikel 8 WAHV maakt het mogelijk de boete te laten vervallen wanneer de kentekenhouder kan aantonen dat het voertuig tegen zijn wil is gebruikt en hij dit redelijkerwijs niet heeft kunnen voorkomen, dat het voertuig kortdurend zakelijk was verhuurd aan een met naam genoemde gebruiker die het op dat moment onder zich had, of dat hij het voertuig al had verkocht en een vrijwaringsbewijs heeft. Zonder een van deze gronden draagt de kentekenhouder de boete, ook als iemand anders reed.

Wat u daadwerkelijk betaalt: het bedrag plus € 9

Twee bedragen samen bepalen wat iemand moet overmaken. Het eerste is de geldsom die door de feitcode wordt vastgesteld; het tweede is een vast bedrag aan administratiekosten van € 9 dat het CJIB in 2026 aan elke boete toevoegt. Het bedrag dat iemand betaalt, is de geldsom plus € 9.

De geldsom hangt af van de overtreding. Deze bedragen voor 2026, allemaal voor een gewone personenauto, komen uit de bijlage bij de Wet Mulder:

Elk bedrag is alleen de geldsom. Met de € 9 administratiekosten erbij komt een boete voor 10 km/h te hard binnen de bebouwde kom in 2026 uit op € 104 in totaal. Deze bedragen worden elk jaar opnieuw vastgesteld, dus elk bedrag moet worden gelezen als het bedrag voor dat jaar; de volgende wijziging staat gepland voor 1 september 2026. Hoe de volledige snelheidsschaal werkt, per categorie en per wegtype, staat op de pagina snelheidsboetes.

Geen punten en geen verlies van het rijbewijs door een gewone boete

Nederland kent geen puntensysteem op het rijbewijs voor gewone boetes, zodat een administratieve verkeersboete geen punten oplevert en op zichzelf niet tot schorsing van het rijbewijs kan leiden. Bestuurders die vanuit een land met een puntensysteem verhuizen, verwachten hier vaak hetzelfde; dat bestaat niet.

Dat betekent niet dat herhaald overtreden zonder gevolgen blijft, maar het mechanisme is anders. Ernstig of herhaald gedrag wordt op het strafrechtelijke spoor behandeld via de strafvorderingsrichtlijn van de officier van justitie, die een rijontzegging kan toevoegen, en een bestuurder van wie de rijgeschiktheid twijfelachtig is, kan worden doorverwezen naar het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR). Geen van beide is een oplopend puntentotaal, en geen van beide volgt uit een gewone Wet Mulder-boete. De pagina rijontzegging behandelt beide.

Hoe u bezwaar maakt tegen een boete

Tegen een Wet Mulder-boete wordt eerst administratief bezwaar gemaakt bij de officier van justitie, en, indien nodig, vervolgens beroep ingesteld bij de kantonrechter. Dit zijn twee afzonderlijke fasen, en bij geen van beide is een strafrechter betrokken.

De eerste fase is een bezwaar bij de officier van justitie onder artikel 6 WAHV. Dit moet worden ingediend binnen de termijn die op de beschikking staat vermeld, zes weken onder artikel 6:7 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb), en dit kost niets. De officier van justitie beoordeelt de boete en vernietigt, verlaagt of handhaaft deze.

Wordt het bezwaar afgewezen, dan opent artikel 9 WAHV een beroep bij de rechtbank, waar de zaak wordt behandeld en beslist door de kantonrechter. Artikel 9 lid 2 stelt de gronden vast: dat de overtreding niet is begaan, dat de omstandigheden geen sanctie rechtvaardigden of een lagere sanctie rechtvaardigden, of dat de officier van justitie ten onrechte heeft nagelaten de boete te vernietigen. Dit is het administratieve spiegelbeeld van een beroep, geen strafproces.

Eén termijn ligt bij de autoriteiten in plaats van bij de bestuurder. Artikel 4 lid 2 WAHV vereist dat de boete binnen vier maanden na de overtreding wordt bekendgemaakt; alleen wanneer het adres van de kentekenhouder moest worden opgespoord, kan dit langer duren, tot een absolute grens van vijf jaar.

De zekerheidstelling

Een regel die vaak verkeerd wordt weergegeven, verdient zorgvuldigheid, want een fout hierin kan iemand het recht op een hoorzitting kosten. Er is geen verplichting om de boete te betalen voordat bezwaar wordt gemaakt bij de officier van justitie; die eerste fase is kosteloos.

De zekerheidstelling geldt alleen in de tweede fase. Artikel 11 lid 2 WAHV vereist dat iemand die beroep instelt bij de kantonrechter, zekerheid stelt voor de boete, maar alleen wanneer de sanctie € 225 of meer bedraagt (2026). Onder € 225 is geen zekerheidstelling verschuldigd.

Waar dit wel geldt en de zekerheid niet binnen de gestelde termijn wordt gesteld, kan de kantonrechter op grond van artikel 11 lid 4 het beroep niet-ontvankelijk verklaren, dus de termijn is van belang. De zekerheidstelling is een waarborg voor de uiteindelijke boete, geen extra kosten.

Wat er gebeurt als een boete onbetaald blijft

Een Wet Mulder-boete negeren doet deze groeien, in vaste wettelijke stappen. Artikel 23 lid 1 WAHV stelt een betalingstermijn van twee weken zodra de boete onherroepelijk is. Wordt deze gemist, dan verhoogt artikel 23 lid 3 het bedrag automatisch met 50%.

Is de boete na een aanmaning nog steeds onbetaald, dan voegt artikel 25 lid 1 een tweede verhoging toe van 100% van de boete en de eerste verhoging samen. Daarna kan het CJIB invorderen met een dwangbevel onder artikel 26, ten uitvoer gelegd als een rechterlijke uitspraak door een gerechtsdeurwaarder, waarbij de kosten van de deurwaarder daarbovenop komen.

Het is de moeite waard om de rekensom te zien. Een onbetaalde boete van € 100 wordt € 150 na de eerste verhoging, en € 300 na de tweede, vóór de € 9 administratiekosten en eventuele deurwaarderskosten. Op tijd betalen, of op tijd bezwaar maken, is altijd goedkoper dan de verhogingen te laten oplopen.

Gerelateerde pagina's

Snelheidsboetes behandelt de volledige snelheidsschaal, per categorie en per wegtype, en laat zien waar te hard rijden de Wet Mulder verlaat en strafrechtelijk wordt.

Rijontzegging behandelt de strafrechtelijke rijontzegging, de inbeslagname van het rijbewijs aan de kant van de weg, en het afzonderlijke CBR-traject.

Verkeersrecht in Nederland is het overzicht dat de twee handhavingssporen naast elkaar zet.

Nederlands recht zet de bredere juridische structuur rond dit onderdeel uiteen.