Camerabewaking in België: de Camerawet, de aangifteplicht en wat u mag filmen

België regelt een bewakingscamera op dezelfde manier als de meeste dingen die iemands beeld of gedrag kunnen vastleggen zonder diens instemming: via een specifieke wet die boven op het algemene privacyrecht ligt. De Camerawet van 21 maart 2007, gewijzigd in 2018, bepaalt wie een camera moet aangeven voordat hij wordt aangezet, wat zichtbaar moet worden gesignaleerd, en waar een camera op mag gericht zijn. De AVG en de Belgische gegevensbeschermingsautoriteit vullen de rest aan.
Niets hiervan is echt vrijblijvend voor een huiseigenaar die een deurbelcamera installeert of een winkelier die diefstal wil ontmoedigen. Een camera die nooit wordt aangegeven, die geen pictogram heeft, of die stilletjes gericht is op de tuin van de buren of de openbare straat, is geen kleine administratieve misstap. Het is het soort zaak waarvoor de Gegevensbeschermingsautoriteit (de GBA) mensen daadwerkelijk heeft beboet.
Informatie voor het laatst geverifieerd op 21 juli 2026. Deze pagina bevat algemene juridische informatie en vormt geen juridisch advies voor een individueel geval.
De Camerawet: wat ze dekt en wie moet aangeven
De Camerawet dateert van 21 maart 2007 en werd in 2018 grondig gewijzigd. Ze is van toepassing op een camera die wordt gebruikt om een plaats te observeren, of die plaats nu werkelijk publiek is, een besloten plaats die publiek toegankelijk is zoals een winkel of een treinperron, of een besloten plaats die niet publiek toegankelijk is zoals een privétuin, en of de camera vast of mobiel is.
Voordat een camera die onder de wet valt, wordt aangezet, moet de verantwoordelijke een aangifte doen via het systeem aangiftecamera.be, een elektronisch loket beheerd door de federale politie dat een ouder papieren proces heeft vervangen. De wet voorziet in één beperkte uitzondering: een particulier die een camera plaatst die uitsluitend binnenshuis werkt, voor strikt persoonlijke en huishoudelijke doeleinden, hoeft ze niet aan te geven. Zowat al het andere, met inbegrip van een deurbelcamera die iets buiten de woning opneemt, valt onder de gewone regel.
De pictogramplicht en het verbod op heimelijke camera's
Overal waar een camera actief is binnen de reikwijdte van de Camerawet, moet de exploitant een pictogram aanbrengen, in de vorm die de wet voorschrijft, dat camerabewaking aanduidt. Het pictogram is geen beleefdheid. Het is wat iemand die het bewaakte gebied betreedt, op de hoogte brengt, en Belgische richtlijnen behandelen het betreden van een gepictogrammeerd gebied als op zich een vorm van instemming met het gefilmd worden.

Een verborgen of heimelijke camera, een camera die zonder die zichtbare melding werkt, is volstrekt verboden. Er bestaat geen versie van de Camerawet die toelaat om iemand heimelijk te filmen op een plaats die de wet dekt, wat de reden van de exploitant daarvoor ook is.
Wat een privécamera wel en niet mag opnemen
Een huiseigenaar of een onderneming mag een camera op zijn eigen eigendom richten. Wat ze niet mogen doen, is de openbare weg, of het eigendom van de buren, opnemen in meer dan een onvermijdelijk minimum. Belgische richtlijnen over de Camerawet zijn hier specifiek over: een camera die gericht is op een open plaats of een besloten plaats die publiek toegankelijk is, moet zo worden geïnstalleerd dat ze de beelden van die plaats beperkt tot het strikte minimum dat nodig is voor haar doel, en dezelfde minimaliseringslogica geldt voor de grond van de buren die een camera onvermijdelijk gedeeltelijk opneemt.
Waar een camera werkelijk niet kan vermijden een stukje van de straat of de tuin van de buren op te nemen, is een technische oplossing, zoals het automatisch maskeren of pixeleren van dat deel van het beeld, het soort maatregel dat een overigens rechtmatige camera aan de juiste kant van de regel houdt. Een camera zomaar zo richten dat ze over de tuin van de buren zwaait of voorbijgangers op de stoep filmt, is dat niet.
Een vaste camera die daadwerkelijk is geplaatst om een publieke, open plaats te bewaken, een straathoek in plaats van een privé-oprit, valt onder een nog strenger regime. De installatie ervan vereist doorgaans het gunstige advies van de gemeenteraad, gegeven na overleg met de leiding van de lokale politie, en is niet iets wat een particulier of een onderneming zomaar op eigen gezag kan beslissen.
De Gegevensbeschermingsautoriteit heeft exploitanten van camera's beboet die deze grenzen negeerden, met inbegrip van een zaak waarin een koppel werd beboet voor een camera die de openbare weg filmde samen met privé-eigendom, verder dan wat de regel toelaat.
De regelgevers: de Camerawet, de GBA en de AVG
Twee verschillende regelgevende lagen liggen boven op een Belgische camera. De Camerawet zelf wordt gehandhaafd via het aangiftesysteem en de federale politie, en niet-naleving van haar specifieke vereisten, zoals het niet aangeven of het niet aanbrengen van een pictogram, is een zaak voor dat systeem.

Camerabeelden zijn ook persoonsgegevens zodra ze iemand kunnen identificeren, waardoor de AVG in het spel komt. De Belgische gegevensbeschermingsautoriteit, de Gegevensbeschermingsautoriteit, kortweg de GBA, werd opgericht bij de wet van 3 december 2017 en nam het over van de vroegere Privacycommissie op 25 mei 2018, dezelfde dag waarop de AVG zelf rechtstreeks toepasselijk werd in de hele Europese Unie. De eigen Belgische wet van 30 juli 2018 vult de details in die de AVG aan het nationale recht overlaat.
De Camerawet is wat soms lex specialis wordt genoemd, de specifieke regel die camera's in het bijzonder regelt. Waar de Camerawet zwijgt, vult het algemene gegevensbeschermingsrecht onder de AVG de leemte op, en de GBA is de autoriteit die beide handhaaft.
Camera's op de werkvloer
Een werkgever die zijn eigen camerasysteem installeert, krijgt te maken met nog een bijkomende laag, vastgelegd in CAO nr. 68, aangenomen door de Nationale Arbeidsraad op 16 juni 1998.

CAO nr. 68 staat camerabewaking op de werkvloer alleen toe voor specifieke, vastgelegde doeleinden: de veiligheid en gezondheid van werknemers, de bescherming van het bedrijfseigendom, de controle van het productieproces, en de tijdelijke controle van het eigen werk van een werknemer. Het is geen algemene vergunning om personeel te observeren om eender welke reden die een werkgever gelegen komt.
Voordat hij een systeem installeert, heeft de werkgever een voorafgaande informatieplicht tegenover de werknemers, die het doel van de bewaking dekt, of beelden überhaupt worden bewaard, hoeveel camera's het betreft en waar ze zich bevinden, en de periodes waarin ze actief zijn. Dit regime geldt specifiek wanneer de werkgever zelf het camerasysteem installeert; het staat naast, niet in de plaats van, de gewone verplichtingen van de Camerawet en de AVG hierboven beschreven. Het opnemen van een gesprek, in plaats van het filmen van een plaats, volgt een andere reeks regels onder het Belgisch strafrecht, afzonderlijk behandeld onder Belgische wetgeving.
Deze pagina beschrijft de algemene Belgische regels over camerabewaking en vormt geen juridisch advies voor een individuele situatie. Of een specifieke camera, de plaatsing ervan, of de beelden ervan voldoen aan de Camerawet en de AVG, hangt af van de precieze feiten. Controleer de geldende tekst op ejustice.just.fgov.be of besafe.be, of raadpleeg een advocaat, voordat u op basis van iets hier handelt.
Veelgestelde vragen
Moet ik in België een bewakingscamera bij mij thuis aangeven?
In bijna elk geval wel, via het systeem aangiftecamera.be, tenzij de camera strikt binnenshuis is geïnstalleerd voor louter persoonlijk en huishoudelijk gebruik. Een camera die ook iets buiten de woning opneemt, valt doorgaans onder de gewone aangifteplicht.
Mag ik een camera installeren die de straat voor mijn huis filmt?
U mag in de regel uw eigen eigendom filmen, maar niet de openbare weg zelf. Een camera moet zo worden opgesteld dat ze zo weinig mogelijk van de straat, en van aangrenzende eigendom, werkelijk opneemt, en een camera die vast is gericht op een werkelijk publieke plaats, heeft doorgaans een gemeentelijke machtiging nodig in plaats van iets dat u eenzijdig kunt installeren.
Is een verborgen bewakingscamera toegelaten in België?
Nee. De Camerawet vereist een zichtbaar pictogram overal waar een camera actief is, en het gebruik van een heimelijke of verborgen camera is volstrekt verboden.
Mag mijn werkgever camera's installeren om mij op het werk te observeren?
Alleen voor specifieke doeleinden die CAO nr. 68 vastlegt: veiligheid en gezondheid op de werkvloer, de bescherming van bedrijfseigendommen, de controle van het productieproces, of de tijdelijke controle van het eigen werk van een werknemer. De werkgever moet de werknemers ook vooraf informeren over het doel, de bewaartermijn, en het aantal en de locatie van de camera's.
Wat gebeurt er als ik per ongeluk de tuin van mijn buren film?
De Camerawet vereist dat het opnemen van het eigendom van de buren wordt geminimaliseerd, en Belgische richtlijnen wijzen op technische oplossingen zoals het maskeren of pixeleren van het deel van het beeld dat op hun grond overloopt. De Gegevensbeschermingsautoriteit heeft exploitanten van camera's beboet voor het filmen buiten hun eigen eigendom.
Wie handhaaft de Belgische cameraregels?
Twee lagen gelden samen. De aangifte- en pictogramvereisten vallen onder de Camerawet zelf, gehandhaafd via het federale aangiftesysteem, terwijl de Gegevensbeschermingsautoriteit de AVG en de gegevensbeschermingsdimensie van de Camerawet handhaaft, met inbegrip van het opleggen van boetes.
Vervangt de Belgische Camerawet de AVG voor camera's?
Nee. De Camerawet is de specifieke regel voor camera's, maar de AVG blijft van toepassing op camerabeelden als persoonsgegevens, en vult aan wat de Camerawet niet behandelt.
Bronnen en referenties
- Camerawet van 21 maart 2007 tot regeling van de plaatsing en het gebruik van bewakingscamera's, gecoördineerde tekst(ejustice.just.fgov.be).gov
- BeSafe, Bewakingscamera, inleiding(besafe.be).gov
- BeSafe, Aangiftesysteem(besafe.be).gov
- BeSafe, Pictogram(besafe.be).gov
- BeSafe, Vaste en tijdelijk vaste bewakingscamera's(besafe.be).gov
- Gegevensbeschermingsautoriteit, Bewakingscamera's(autoriteprotectiondonnees.be).gov
- Gegevensbeschermingsautoriteit, GBA legt boete op voor onrechtmatige verwerking van bewakingscamerabeelden(autoriteprotectiondonnees.be).gov
- Nationale Arbeidsraad, collectieve arbeidsovereenkomst nr. 68 van 16 juni 1998 betreffende de bescherming van de persoonlijke levenssfeer van de werknemers ten opzichte van de camerabewaking op de arbeidsplaats(cnt-nar.be).gov
- Gegevensbeschermingsautoriteit, kaderwet van 3 december 2017 tot oprichting van de Gegevensbeschermingsautoriteit(gegevensbeschermingsautoriteit.be).gov