Belgische wetgeving voor elektrische steps: leeftijd, verzekering en waar u mag rijden (2026)

Dit artikel bevat algemene informatie over de wetgeving inzake voortbewegingstoestellen (elektrische steps) in België en is geen juridisch advies. Raadpleeg voor een specifiek ongeval, verzekeringsgeschil of boete een Belgische advocaat of uw regionale consumentenbemiddelingsdienst. Informatie laatst geverifieerd op 23 juli 2026.

Dit artikel behandelt de federale regels die overal in België gelden (het koninklijk besluit van 1 december 1975 houdende de wegcode (Arrêté royal du 1er décembre 1975), zoals gewijzigd bij de wet van 15 mei 2022 en de wet van 17 maart 2024), plus de bijkomende regels die het Brussels Hoofdstedelijk Gewest daarbovenop heeft ingevoerd. Het behandelt niet de regels van Frankrijk, Nederland of een ander buurland; zie daarvoor de vergelijkingsgids waarnaar aan het einde wordt verwezen.

De juridische situatie

Wat geldt als een "voortbewegingstoestel" (engin de déplacement) volgens de Belgische wet

Artikel 2.15.2 van de wegcode definieert een gemotoriseerd "voortbewegingstoestel" als elk voertuig met een of meer wielen, aangedreven door een motor, waarvan de maximumsnelheid door de constructie beperkt is tot 25 km/u. De voorbeelden die het artikel zelf geeft, zijn onder meer elektrische steps (trottinettes), zelfbalancerende een- en tweewielige toestellen, en mobiliteitsscooters voor personen met beperkte mobiliteit. Een gemotoriseerd mobiliteitstoestel van dit type wordt volgens deze definitie uitdrukkelijk niet gelijkgesteld met een "motorrijtuig" (véhicule automoteur), wat de spil vormt voor de verzekeringsvraag hieronder.

De regels in dit artikel zijn afkomstig van de wet van 15 mei 2022 (Loi du 15 mai 2022), een parlementaire wet (geen koninklijk besluit, ook al wordt ze soms zo omschreven) die de wegcode van 1975 wijzigde. Ze werd op 15 juni 2022 gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad en trad in werking op 1 juli 2022.

Minimumleeftijd: 16 jaar, met specifieke uitzonderingen

Sinds 1 juli 2022 moet een bestuurder van een gemotoriseerd voortbewegingstoestel minstens 16 jaar oud zijn. De wet voorziet een korte lijst uitzonderingen waarbij een jongere bestuurder toch is toegelaten: private binnenplaatsen en woonerven, voorbehouden of afzonderlijke paden, voetgangerszones waar de signalisatie dit uitdrukkelijk toelaat, speelstraten (rues réservées aux jeux), en toestellen die uitsluitend zijn ontworpen voor personen met beperkte mobiliteit.

Er bestaat geen afzonderlijke nationale leeftijdsgrens voor deelsteps of huurtoestellen bovenop dit minimum van 16 jaar. Exploitanten kunnen hun eigen leeftijd voor het openen van een account vastleggen (doorgaans 18 jaar) als commercieel beleid, maar dat is een platformregel, geen afzonderlijke wettelijke leeftijdsgrens.

Waar u wel en niet mag rijden

De hervorming van 2022 stelt bestuurders van elektrische steps gelijk met fietsers, niet met voetgangers. Dat betekent dat bestuurders in de regel de regels voor het fietspad en de rijbaan volgen, niet de regels voor het voetpad. De vroegere tolerantie om aan wandelpas op het voetpad te rijden, is voor gemotoriseerde toestellen afgeschaft: het voetpad is verboden terrein, behalve wanneer het toestel aan de hand wordt meegevoerd in plaats van bereden, of wanneer een persoon met beperkte mobiliteit een specifiek daarvoor ontworpen toestel aan wandelpas gebruikt (die beperkte groep blijft wettelijk gezien een "voetganger").

Er mag slechts één persoon tegelijk op het toestel rijden. Het vervoeren van een passagier is verboden, tenzij het toestel specifiek is ontworpen met zitplaats voor meer dan één persoon, en het is eveneens verboden om een last te trekken of door een ander voertuig te worden voortgetrokken.

Privébezit versus deelsteps

De hierboven beschreven regels over leeftijd, voetpad, verzekering en het vervoer van één persoon gelden op dezelfde manier, ongeacht of het toestel privébezit is of een deeltoestel van een exploitant zoals Bolt of Dott. De Belgische wet voorziet geen afzonderlijke juridische categorie voor huurtoestellen; een deeltoestel dat voldoet aan de definitie van een voortbewegingstoestel (25 km/u en 25 kg) wordt op dezelfde manier gereguleerd als een privétoestel.

Waar beide wel uiteenlopen, is de gewestelijke vergunningverlening. Brussels beslissing om vrijzwevende deelsteps stop te zetten vanaf 1 januari 2027 (hieronder besproken) is een wijziging van de vergunning voor deelexploitanten, niet van de onderliggende regels van de wegcode. Een privé, conforme elektrische step blijft legaal om te berijden volgens de bovenstaande regels, ongeacht wat er gebeurt met de vergunningen voor deelsteps in de hoofdstad.

Verzekering: waarom "geen verplichte verzekering" niet het hele verhaal is

De regeling voor verplichte BA-autoverzekering onder de wet van 21 november 1989 (Loi du 21 novembre 1989) sloot oorspronkelijk elk toestel uit dat door constructie beperkt was tot 25 km/u of minder, in lijn met het feit dat de wegcode deze toestellen niet gelijkstelt met motorrijtuigen. In januari 2021 oordeelde het Belgische Grondwettelijk Hof (arrest nr. 15/2021) dat die algemene, louter op snelheid gebaseerde vrijstelling discriminerend was, omdat even trage bromfietsen van klasse A wel verplicht verzekerd moesten zijn. Het parlement reageerde met de wet van 2 februari 2021 (Loi du 2 février 2021), die de vrijstelling beperkte tot toestellen die uitsluitend zijn ontworpen voor "eenvoudige verplaatsing".

De test veranderde opnieuw met de wet van 17 maart 2024 (Loi du 17 mars 2024), van kracht sinds 12 april 2024, die EU-richtlijn 2021/2118 omzette. Ze verving de test op basis van enkel snelheid door een gecombineerde test: een toestel is enkel vrijgesteld van de verplichte BA-autoverzekering als het door constructie zowel 25 km/u of minder haalt ALS maximaal 25 kg weegt (batterij inbegrepen). Een toestel dat traag genoeg is maar zwaarder dan 25 kg, valt sindsdien opnieuw onder de verplichte verzekeringsplicht, ook al voldoet het nog steeds aan de louter snelheidsgebaseerde definitie van "voortbewegingstoestel" in de wegcode. De definitie in de wegcode en die in de verzekeringswet lopen sinds die datum uiteen.

Voor een gewone conforme elektrische step is het praktische resultaat dat een verplichte BA-autoverzekering wettelijk niet vereist is. Verzekeraars en de sector raden bestuurders niettemin consequent aan om een familiale verzekering (assurance familiale, BA privéleven) of een specifieke fiets- of stepverzekering af te sluiten om schade aan derden te dekken, aangezien een niet-verzekerde bestuurder persoonlijk aansprakelijk blijft voor eventuele schade. Een toestel met zadel dat is ingeschreven als bromfiets klasse A of B (cyclomoteur) valt volledig buiten dit kader en heeft in plaats daarvan een gewone bromfietsverzekering nodig.

De bescherming als zwakke weggebruiker (usager faible) als u wordt aangereden door een auto

Eén regel werkt sterk in het voordeel van een bestuurder van een elektrische step. Artikel 29bis van de wet van 21 november 1989 behandelt een bestuurder van een elektrische step als een "zwakke weggebruiker" (usager faible). Raakt die bestuurder gewond bij een ongeval waarbij een motorrijtuig betrokken is, dan worden zijn lichamelijke letsels en beschadigde kleding vergoed door de verplichte BA-autoverzekeraar van dat motorrijtuig, ongeacht wie werkelijk in fout was, tenzij het ongeval het gevolg is van opzettelijke fout van de bestuurder zelf.

Deze bescherming geldt niet bij een botsing tussen twee elektrische steps, aangezien geen van beide partijen in dat geval een "motorrijtuig" is; dat geval valt terug op de gewone aansprakelijkheid op basis van fout, doorgaans via de familiale verzekering van de in fout zijnde bestuurder. Het is een betekenisvolle bescherming specifiek voor het scenario auto-tegen-step, dat het vaakst tot ernstig letsel leidt.

Sancties

Belgische bronnen melden de volgende boetebedragen voor veelvoorkomende inbreuken met elektrische steps. Deze cijfers zijn afkomstig van berichtgeving uit de voertuigsector, en niet van een specifiek koninklijk besluit met een boeteschema dat rechtstreeks kon worden geraadpleegd. Beschouw ze daarom als een algemene richtlijn en geen gegarandeerd bedrag, en bevestig het actuele bedrag bij een advocaat of uw lokale politiezone voordat u ervan uitgaat dat het van toepassing is op een specifieke situatie.

Gewestelijke regels: Brussel gaat verder

De federale regels hierboven zijn overal in België de basis. Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest heeft daar met zijn gewestelijke bevoegdheden over de vergunning van deelexploitanten en het lokale verkeersbeheer een strengere laag bovenop gelegd, zonder de federale wegcode zelf te wijzigen. Binnen het Gewest is de snelheid beperkt tot 8 km/u in de grote voetgangerszones en 20 km/u elders, beide strenger dan de federale constructiesnelheid van 25 km/u. Deeltoestellen moeten automatische snelheidsbeperkingstechnologie hebben in voetgangerszones, en het Gewest beperkt het aantal toestellen dat elke exploitant mag inzetten.

Het Waalse verkeersveiligheidsagentschap (AWSR) bevestigt dat Wallonië de federale regels voor voortbewegingstoestellen toepast, zonder afzonderlijke gewestelijke afwijking. Er is geen Vlaanderen-specifieke regel bovenop de federale basisregels bevestigd; lezers in Vlaanderen kunnen ervan uitgaan dat de hierboven beschreven federale regels gelden, tenzij een lokaal reglement iets anders bepaalt.

Wat er verandert: één beslist, één nog voorgesteld

Twee Belgische verhalen over elektrische steps zijn tegelijk in het nieuws, en ze bevinden zich in heel verschillende juridische stadia. Het is belangrijk om ze uit elkaar te houden.

Beslist, nog niet van kracht: de Brusselse gewestregering heeft beslist om vrijzwevende deelsteps in het Gewest te verbieden zodra de huidige vergunningen van de exploitanten eind 2026 verstrijken. Het verbod gaat in op 1 januari 2027. Aangehaalde redenen zijn onder meer 666 gemelde step-gerelateerde letsels in het Gewest in 2025 (een stijging van 26 procent), slecht parkeren, hinder voor personen met een beperkte mobiliteit, en misbruik van steps in verband met georganiseerde criminaliteit. Dit is een verbod op het vrijzwevende deelmodel van verhuurbedrijven. Het heeft geen invloed op privébezit of het privé berijden van elektrische steps.

Voorgesteld, nog geen wet: federaal minister van Mobiliteit Jean-Luc Crucke heeft een ontwerp van koninklijk besluit opgesteld dat een helm zou verplichten voor bestuurders van elektrische steps en elektrische fietsen die sneller dan 20 km/u kunnen rijden, beoogd voor september 2026. Op het moment van schrijven blijft dit een ontwerp in onderhandeling met de gewesten en de deelmobiliteitsexploitanten. Het is geen geldende wet, en vandaag geldt er geen helmplicht van dit type. Aangehaalde motivering omvat 13 step-gerelateerde overlijdens in België in het voorgaande jaar, en een vaststelling dat 65 procent van de spoedpatiënten met step-gerelateerd letsel hoofdtrauma had, terwijl slechts 4 procent een helm had gedragen.

Handhaving in de praktijk

Het duidelijkst gedocumenteerde handhavingsbeeld komt uit Brussel, waar de gewestregering de cijfers achter haar verbodsbeslissing voor 2027 heeft gepubliceerd: 666 gemelde step-gerelateerde letsels in het Gewest in 2025, een stijging van 26 procent, naast klachten over hinder bij het parkeren en veiligheid. Het kabinet van de federale minister van Mobiliteit heeft afzonderlijk 13 step-gerelateerde overlijdens aangehaald, en een vaststelling van de spoedgevallendiensten dat de meeste patiënten met hoofdtrauma bij step-ongevallen geen helm droegen, als motivering voor het ontwerp van helmbesluit.

Deze handhavings- en veiligheidscijfers verklaren waarom de regelgevers in actie komen, maar ze veranderen niets aan wat vandaag wettelijk geldt. De leeftijdsgrens van 16 jaar, de verzekeringstest en het voetpadverbod gelden ongeacht hoe actief een bepaalde politiezone ze handhaaft, en een lakser handhavingspatroon in een bepaald gebied is geen toestemming om de onderliggende regel te negeren.

Voor context over hoe een buurland dezelfde technologie regelt, zie hoe Duitsland elektrische steps reguleert, dat een typegoedkeurings- en verzekeringsplaatsysteem gebruikt in plaats van de Belgische gewicht-en-snelheidstest voor verzekering. Voor het hoofdonderwerp en andere verkeersregels in België, zie Belgische verkeersregels. Voor hoe de Belgische regels zich verhouden tot andere landen, zie de wereldgids voor wetgeving over elektrische steps. Meer over het Belgische recht in het algemeen is ook beschikbaar.